Małgorzata Kamińska
Władysław Chwin

HISTORIA
Zespołu Szkół Muzycznych w Gdańsku-Wrzeszczu


Proces odradzania się życia kulturalnego w Trójmieście po zakończeniu działań wojennych rozpoczął się już w kwietniu 1945 roku. Bogate tradycje Polskiego Konserwatorium Muzycznego w Gdańsku w poważnym stopniu wpłynęły na tempo odnowy życia muzycznego miasta. W maju w alei lip wiodącej ze starego Gdańska do Wrzeszcza, pojawiły się afisze wzywające wszystkich artystów muzyków do rejestracji w Wydziale Kultury i Sztuki miasta Gdańska. Na apel odpowiedziało wielu muzyków-autochtonów oraz grupa artystów przybyłych z innych stron kraju. Byli wśród nich między innymi śpiewacy Opery Lwowskiej - Wanda Hendrich i Adam Ludwig, solistka Opery Warszawskiej - Barbara Iglikowska, pianista Stanisław Bielicki - uczeń Ignacego J.Paderewskiego, chórmistrz Polonii Gdańskiej - Tadeusz Tylewski, teoretyk muzyki - Wacław Kmicic-Mieleszyński i oboista Emilian Pardus. Ta grupa entuzjastów postanowiła w ekspresowym tempie uruchomić w Gdańsku szkołę muzyczną. Pierwszym zadaniem było znalezienie odpowiedniego lokalu na potrzeby szkoły. Wielce uciążliwe stały się starania o przydział kwaterunkowy, gdyż każdy ze wskazanych budynków był, zdaniem władz, zbyt obszerny na szkolne lokum.

    Równocześnie, a więc w maju 1945 roku, trwały prace nad uruchomieniem szkoły muzycznej w Gdańsku-Oliwie, które prowadził Tadeusz Kloś. W lipcu zaś, z inicjatywy Władysława Walentynowicza, powstał Gdański Instytut Muzyczny, skupiający muzyków tej miary, co Stefan Śledziński, Zbigniew Turski, Roman Heising czy Krystyna Jastrzębska. Jego siedziba - wbrew nazwie - mieściła się w Sopocie przy ulicy Obrońców Westerplatte nr 16. Wkrótce Instytut objął patronat nad nowopowstałymi szkołami muzycznymi w Gdańsku-Wrzeszczu i Gdańsku-Oliwie. Jesienią 1945 roku w Gdańsku-Wrzeszczu rozpoczęto kształcenie muzyczne w kilku pokoikach na zaciekającym poddaszu budynku przy ówczesnej Hindenburgallee 33 (obecnie Aleja Zwycięstwa 33 - zdjęcie obok).

    Do trudności lokalowych dołączyły się inne: brak instrumentów, podstawowego sprzętu szkolnego, a także finansów. Dlatego pierwsze lekcje odbywały się przeważnie w mieszkaniach nauczycieli. Nie sposób bowiem było pomieścić wszystkich chętnych przy dwóch z trudem zdobytych pianinach. Nie słabł jednak zapał uczniów i pedagogów, którzy początkowo pracowali społecznie. Szkoła rosła i już w drugim półroczu liczyła około 300 uczniów, głównie pianistów i wokalistów. Pierwszym dyrektorem oddziału Gdańskiego Instytutu Muzycznego w Gdańsku-Wrzeszczu został Stanisław Bielicki, następnie Adam Ludwig, a po nim tę funkcję objął Wacław Kmicic-Mieleszyński. Pierwszy popis uczniów klasy fortepianu i śpiewu solowego odbył się, po niespełna półrocznej pracy, w dniu 10 maja 1946 roku w sali Teatru Miejskiego w Gdańsku-Wrzeszczu.

    W nowym roku szkolnym 1946/47 szkoła przeszła pod patronat Zarządu Miejskiego w Gdańsku. Jednocześnie, w myśl zarządzenia Ministra Kultury i Sztuki, uległa podziałowi na szkołę niższą i średnią. W tymże roku obie szkoły otrzymały obszerny lokal w Gdańsku-Wrzeszczu przy Alei Rokossowskiego nr 48 (obecnie Aleja Zwycięstwa 48 - zdjęcie obok - budynek obecnie nie istnieje).

    Do trudności lokalowych dołączyły się inne: brak instrumentów, podstawowego sprzętu szkolnego, a także finansów. Dlatego pierwsze lekcje odbywały się przeważnie w mieszkaniach nauczycieli. Nie sposób bowiem było pomieścić wszystkich chętnych przy dwóch z trudem zdobytych pianinach. Nie słabł jednak zapał uczniów i pedagogów, którzy początkowo pracowali społecznie. Szkoła rosła i już w drugim półroczu liczyła około 300 uczniów, głównie pianistów i wokalistów. Pierwszym dyrektorem oddziału Gdańskiego Instytutu Muzycznego w Gdańsku-Wrzeszczu został Stanisław Bielicki, następnie Adam Ludwig, a po nim tę funkcję objął Wacław Kmicic-Mieleszyński. Pierwszy popis uczniów klasy fortepianu i śpiewu solowego odbył się, po niespełna półrocznej pracy, w dniu 10 maja 1946 roku w sali Teatru Miejskiego w Gdańsku-Wrzeszczu. Dyrektorem Miejskiej Niższej Szkoły Muzycznej została Krystyna Jastrzębska (na zdjęciu), zaś Miejskiej Średniej Szkoły Muzycznej - Roman Kuklewicz (na zdjęciu). Wspólną administracją obu szkół kierował z dużym zaangażowaniem Emilian Pardus. W tym też czasie oliwska placówka muzyczna stała się filią szkoły niższej.

Nowy budynek nie rozwiązał trudności lokalowych szkół. Była to ocalała z pożogi wojennej willa z poddaszem, bez większej sali nadającej się na cele koncertowe. Toteż przy wszelkich uroczystościach szkoły korzystały z sal wypożyczonych. Ponadto w 1947 roku dyrektor  Emilian Pardus (na zdjęciu) "przygarnął" do istniejącej wspólnoty nowo powstałą placówkę - Szkołę Umuzykalniającą, której inicjatorką, a następnie dyrektorem była Antonina Grądkowska. Szkoła ta liczyła ok. 70 uczniów w wieku od 7 do 40 lat i była pomyślana dla dzieci (dział dziecięcy) oraz dla młodzieży i dorosłych o przekroczonym wieku szkolnym. Tak więc w tym czasie w jednym budynku mieściły się trzy szkoły, a na dodatek część pomieszczeń zajmowali prywatni lokatorzy - państwo Irena i Antoni Szarlińscy, którzy od 1947 roku na bardzo wiele lat związali się ze szkołą. Pan Antoni był woźnym, palaczem, dozorcą, konserwatorem i portierem, czyli faktycznym gospodarzem budynku. Jego nienaganne maniery, takt i ogromna kultura osobista wystawiały szkole doskonałą wizytówkę już od progu. Pomimo usilnych starań i wielu pomysłów organizacyjnych w budynku było ciasno.

    Warunki lokalowe stały się troską kolejnych dyrektorów: Tadeusza Tylewskiego (na zdjęciu) i Zofii Cerańskiej-Rajnsz - w szkole niższej oraz Emiliana Pardusa - w szkole średniej. Dyrektorzy zasypywali władze niezliczoną ilością petycji o przydział dodatkowego budynku na muzyczną edukację.

Z dniem 1 maja 1948 roku szkoły niższa i średnia zostały upaństwowione, co zapewniało im fundusze na większą liczbę etatów. Jesienią tego roku Szkoła Umuzykalniająca została przeniesiona do Gdańska-Oruni, korzystając z wypożyczanych klas w Szkole Podstawowej Nr 9 przy ul. Młyńskiej 58.

    Przy Alei Rokossowskiego 48 (na zdjęciu) pierwsze powojenne roczniki w przyspieszonym tempie kończyły naukę. W tymże roku 1948 klasę śpiewu solowego ukończyła Maria Fołtyn, a w dwa lata później klasę organów - Augustyn Bloch. Do roku 1950 absolwentami szkół byli przeważnie wokaliści i pianiści.

Po upaństwowieniu, wraz z większym naborem uczniów, wprowadzono szerszą niż dotąd specjalizację. W szkole niższej naukę pro-wadzono systemem siedmio-letnim w dziale dziecięcym, a w szkole średniej obowiązywał pięcioletni cykl nauczania. Rok 1950 przyniósł reorganizację szkół muzycznych w całym kraju, dzieląc je na zawodowe i przysposobienia zawodowego. W ten sposób szkoła niższa przyjęła nazwę Państwowej Szkoły Muzycznej (Oruńska Szkoła Umuzykalniająca została jej filią, podobnie jak uprzednio szkoła w Gdańsku-Oliwie), a szkoła średnia - jako placówka kształcenia zawodowego - została Państwową Średnią Szkołą Muzyczną.

   W następnym roku dyrektorzy Stefan Zagórski - PSM (na zdjęciu) i Emilian Pardus (PŚSM) sfinalizowali działania swoich poprzedników odnośnie poszerzenia bazy lokalowej szkół. Wiosną 1951 roku został przydzielony szkole średniej budynek w Gdańsku-Wrzeszczu przy ulicy Partyzantów 7. Wymagał on - rzecz jasna - generalnych zmian, dlatego większość zajęć początkowo prowadzono we wspólnym budynku przy Alei Rokossowskiego 48. Praktycznie w nowym budynku średniej szkoły do użytku oddano jedynie dwie klasy, a dopiero później aulę. Od września 1951 roku przestała istnieć filia PSM w Gdańsku-Oliwie, łącząc się ze szkołą macierzystą. Od 1953 roku Państwowa Szkoła Muzyczna stała się wyłącznym gospodarzem budynku przy Alei Rokossowskiego 48, gdyż szkoła średnia osiedliła się całkowicie w świeżo wyremontowanym lokalu przy ul. Partyzantów 7 (na zdjęciu), tworząc jeden organizm ze Średnią Szkołą Muzyczną działającą dotąd w Gdyni-Orłowie.

    W tym momencie szkoły rozdzieliły się na 33 lata...

   Przy Alei Rokossowskiego 48

Rozpoczęły się energiczne zabiegi dyrektora Zagórskiego o wykwaterowanie prywatnych lokatorów, zamieszkujących w budynku szkolnym. Zyskano tym sposobem kilka dodatkowych klas, które - po remoncie - zostały włączone do eksploatacji. W 1954 roku - w myśl zarządzenia Ministra Kultury i Sztuki - nastąpiło usamodzielnienie się filii szkoły w Gdańsku-Oruni, której 19 października tego roku przydzielono lokal przy ulicy Gościnnej 4. W związku z tym szkoły otrzymały nowe nazwy: szkoła w Gdańsku-Wrzeszczu - Państwowej Szkoły Muzycznej nr 1, a szkoła oruńska - Państwowej Szkoły Muzycznej nr 2.

    Począwszy od lat pięćdziesiątych zakres specjalizacji w "jedynce" powoli się rozszerzał. Początkowy układ, ze zdecydowaną większością uczniów klas fortepianu, podyktowany był dominacją ilościową  zgłoszeń "na pianino", a także dużą grupą pedagogów-pianistów. Ponadto brakowało funduszy na zakup innych instrumentów, a kilka pianin przydzieliła szkole Komisja Specjalna do Spraw Instrumentów Poniemieckich. Z biegiem lat wzrastała ilość chętnych do nauki na skrzypcach, a z chwilą wprowadzenia działu młodzieżowego (w roku szkolnym 1955/1956) słychać było w szkole również dźwięki altówki, wiolonczeli, klarnetu i akordeonu. Szkoła nie posiadała własnego akordeonu, toteż w tamtych latach istniała konieczność posiadania i przynoszenia na lekcje przez uczniów własnych instrumentów, co było utrudnieniem powodującym niekiedy dużą absencję. Wkrótce, poprzez zakup szkolnego akordeonu, problem ten został rozwiązany. Dalsze poszerzanie prowadzonych specjalizacji instrumentalnych nastąpiło pod koniec lat pięćdziesiątych, kiedy to otwarto klasy kontrabasu, trąbki, rogu oraz puzonu. W 1965 roku - ku wielkiemu zadowoleniu młodzieży - rozpoczęto naukę gry na saksofonie.

    Równolegle z rozwojem muzycznym szkoły następowały i inne zmiany. Po 1956 zmieniono nazwę ulicy, przy której mieściła się szkoła, na Aleję Zwycięstwa. Drobnymi kroczkami zmierzano do poprawy warunków bytowych. Dzięki przybudówce szkoła uzyskała aulę,  nazywaną – szumnie i wzniośle – salą koncertową. W 1966 roku z klas znikły piece, albowiem zainstalowano centralne ogrzewanie. Na ścianach pojawiły się dźwiękochłonne płyty. Gdzie to było możliwe - likwidowano klasy przejściowe. Stefan Zagórski z konsekwencją i uporem pracował nad adaptacją budynku, przy wielkim wsparciu i zaangażowaniu rodziców. Dość wcześnie, bo w roku szkolnym 1952/53, rozpoczęły działalność dwie komisje przedmiotowe – pianistów i skrzypków. Ta druga z chwilą utworzenia klas altówki i wiolonczeli – stała się samodzielną sekcją smyczkową. Sekcja fortepianu od początku rozwijała ożywioną działalność. Pierwszym opiekunem sekcji była Anna Trzemeska, absolwentka konserwatoriów w Warszawie i Petersburgu, pracująca w szkole od 1946 roku. Dydaktyka była jej autentycznym powołaniem i misją. Pod jej opiekuńczymi skrzydłami rozwijały swoje pedagogiczne talenty Janina Guniak, Stefania Gorlikowska, Józefina Żarnecka, Danuta Malinowska, Celina Markowska i wiele innych. Kronika szkolna z pierwszego dziesięciolecia szkoły odnotowuje wiele koncertów klasowych i szkolnych, akademii i wieczornic organizowanych z różnych okazji, gdzie wykonawcami byli głównie uczniowie klas fortepianu.

    W latach pięćdziesiątych pracowało w szkole wielu wybitnych skrzypków. Już od 1952 r. Oskar Ruppel – skrzypek, wykształcony w Brukseli oraz Cecylia Dąbrowska - absolwentka konserwatorium w Toruniu, która dała dobre podstawy wielu przyszłym wiolinistom. Wybitną indywidualnością tego okresu był Ludwik Gbiorczyk, stosujący - co prawda  - kontrowersyjne metody nauczania, lecz  osiągający doskonałe wyniki. Pod jego kierunkiem stawiał pierwsze kroki na drodze do wielkiej kariery Konstanty Andrzej Kulka (na zdjęciu). Przez dwa lata klasę skrzypiec prowadził Stefan Herman, tu rozpoczynała pracę ceniona nauczycielka skrzypiec Bogumiła Nowak, a w 1958 roku dołączył do sekcji młody muzyk filharmonii Michał Mieńko.

    Panująca w szkole serdeczna atmosfera w połączeniu z rzetelną pracą sprzyjały sukcesom uczniów na różnego typu festiwalach i przesłuchaniach. W ramach  wymiany między szkołami muzycznymi uczniowie występowali w regionie kaszubskim (Kartuzy, Kościerzyna) oraz w Poznaniu i Słupsku. Nieco później w kwietniu 1967 roku i w lipcu 1968 roku – w ramach wymiany międzynarodowej, szkoła szczyciła się swoimi wychowankami w Debreczynie i Szegedzie na Węgrzech. Niejednokrotnie nauczyciele prezentowali swoje umiejętności w koncertach pedagogów. Szczególnie starannie przygotowano koncerty jubileuszowe w wykonaniu uczniów, absolwentów i pedagogów w ramach obchodów 10-lecia i 25-lecia istnienia szkoły. Jubileusz ćwierćwiecza połączony był z nadaniem Państwowej Szkole Muzycznej I stopnia imienia wybitnej skrzypaczki i kompozytorki – Grażyny Bacewicz.

W tym czasie dyrektorem został  Edwin Rymarz (na zdjęciu), któremu powierzono tę funkcję w 1969 roku, po przejściu  Stefana Zagórskiego na emeryturę. Nowy dyrektor zadbał o właściwe wykształcenie kadry pedagogicznej. Za jego niespełna 4-letniej kadencji grono nauczycielskie wyraźnie odmłodziło się w związku z zatrudnieniem nowych pedagogów, w większości absolwentów gdańskiej uczelni muzycznej. W 1970 roku powstała w szkole klasa oboju, a po dwóch latach - zgodnie z wielkim zainteresowaniem kandydatów – klasa fletu. Mnogość instrumentów dętych wpłynęła na powołanie w szkole nowej sekcji przedmiotowej, do której dołączono klasy akordeonu. Sekcją instrumentów dętych kierował Tadeusz  Kamiński, wychowawca wielu wspaniale zapowiadających się klarnecistów. Sekcję fortepianu prowadziła wówczas Jadwiga Szpakowska-Turzańska, a po jej przejściu do Państwowej Szkoły Muzycznej II stopnia, kierownikiem sekcji fortepianu została Zofia Jasyk-Kural, pełniąc tę funkcję nieprzerwanie do roku 2002. Sekcja smyczkowa pracowała pod kierunkiem skrzypka i kameralisty Bogusława Stolarskiego, niestrudzonego działacza społecznego i świetnego organizatora, później wieloletniego dyrektora elbląskiej szkoły muzycznej.

    Lata siedemdziesiąte to okres wspólnych wyjazdów uczniów i pedagogów na Konkursy Chopinowskie, festiwale Pianistyki Polskiej w Słupsku czy na "Warszawską Jesień". Byli uczniowie z pewnością mile wspominają zimowisko w Sulęczynie oraz obóz letni w Smętowie, zorganizowane w 1972 roku przez dyrektora Edwina Rymarza. Młodzież pod troskliwą opieką Mirosławy Zapalskiej brała wielokrotnie udział w różnego rodzaju zlotach i rajdach turystycznych. Nauczyciele sekcji instrumentów dętych wraz z uczniami odwiedzali w jesienne niedziele miejsca martyrologii z okresu II wojny światowej w naszym regionie. Poprzez te formy działań pozalekcyjnych środowisko pedagogów i uczniów integrowało się niezwykle silnie.

Baza lokalowa szkoły przechodziła kolejne procesy pielęgnacyjno-kosmetyczne, a starania o nowy lokal kontynuował Ryszard Cabaj (na zdjęciu) - wywodzący się z grona pedagogicznego szkoły, który objął funkcję dyrektora w połowie roku szkolnego 1972/1973 w związku z powołaniem Edwina Rymarza na stanowisko wizytatora Wydziału Kultury w Gdańsku. I tym razem sprawa budynku została podjęta, jako najważniejsza. Wytrwałe zabiegi nowego dyrektora, jak również osobiste poparcie sprawy przez Tadeusza Fiszbacha - ówczesnego I sekretarza Komitetu Wojewódzkiego PZPR w Gdańsku, doprowadziły w 1977 roku do przydzielenia szkole obiektu w Gdańsku-Wrzeszczu przy ulicy Marchlewskiego nr 16b. Ten opuszczony przez szkołę zawodową budynek wymagał gruntownego remontu i szczególnego przystosowania do potrzeb szkoły artystycznej, miedzy innymi nie było w nim sali koncertowej. Jednakże wkrótce  przeniesiono tam zajęcia teorii działu młodzieżowego, lekcje instrumentów dętych oraz niedawno otwartej klasy gitary. Rozładowało to w dużym stopniu ciasnotę panującą  w szkole macierzystej, ale stało się też wielce uciążliwe dla pedagogów i uczniów, którzy musieli nieustannie pokonywać znaczną odległość dzielącą oba budynki. Szanse na adaptację nowego obiektu rosły, ale brak pieniędzy opóźniał jej realizację.

    Odwrotnie proporcjonalnie do warunków bytowych i jak gdyby na przekór wszelkim trudnościom rósł poziom artystyczny szkoły. O uczniach sekcji fortepianu słychać już było nie tylko w regionie. Nowa Sól, Stalowa Wola, Olsztyn, Gorzów Wielkopolski to miasta, w których organizowano wówczas Ogólnopolskie Konkursy Pianistyczne dla szkół muzycznych I stopnia i skąd uczniowie Zofii Jasyk-Kural, Barbary Kuc czy Barbary Podciborskiej przywozili nagrody bądź wyróżnienia. Skrzypkowie klas Cecylii Dąbrowskiej, Michała Mieńko i Joanny Tylewskiej (w latach 1986 - 1992 - kierownika sekcji instrumentów smyczkowych) oraz kontrabasiści, kształceni przez Stanisława Rośka prezentowali zawsze wysoki poziom na przesłuchaniach i festiwalach okręgowych. Klarneciści z klasy Tadeusza Kamińskiego byli laureatami w dziesięciu Konkursach Młodego Muzyka w Szczecinku. Również  akordeoniści zajmowali czołowe miejsca w konkursach ogólnopolskich i wojewódzkich, doskonałe wyniki osiągnęła młoda klasa fletu. W kolejnych, organizowanych w Gdańsku od 1970 roku, Festiwalach Muzyki Rosyjskiej i Radzieckiej – uczniowie wszystkich specjalności zajmowali wysokie lokaty.

    Podbudową i wsparciem kształcenia instrumentalnego była nauka przedmiotów teoretycznych, których siatka godzin i nazewnictwo ulegały wielu zmianom. Nie wolno zapomnieć jednak pierwszych pedagogów przedmiotów ogólnomuzycznych – Romana Kuklewicza, Danuty Dziedzic, Stefana Zagórskiego i Ambrożego Marcińca. Zespoły kameralne, chór, orkiestra uczyły najmłodszych wykonawców trudniej sztuki współdziałania i odpowiedzialności  za interpretację dzieła muzycznego.

    Pomocą w pracy dydaktycznej była biblioteka szkolna, początkowo zajmująca jedną szafę w sekretariacie i prowadzona była przez Marię Weideman - sekretarza szkoły. Z czasem księgozbiór rozrósł się do kilku szaf, a biblioteka znalazła nowe lokum na wyższym piętrze. Jednocześnie pracę bibliotekarza zaczęto powierzać nauczycielom w ramach uzupełniania etatów. Zbiory biblioteczne – głównie materiały nutowe - szybko wzbogacały się, zapewniając uczniom różnorodność repertuarową.

    Istotnym oparciem dla funkcjonowania szkoły byli – od początku jej istnienia – rodzice. Zawsze znalazła się grupka społeczników, którzy zrzeszeni w Komitecie Rodzicielskim, nieśli szkole pomoc finansową i organizacyjną. Szczególnie zasłużeni z nich to Bonawentura Gotartowski i Damian Ostrowski, których społecznikowska pasja udzielała się wszystkim.

    Przy ulicy Partyzantów

W 1953 roku funkcję dyrektora Państwowej Średniej Szkoły Muzycznej objął na cztery lata Oskar Ruppel (na zdjęciu). Szkoła „rosła w siłę”, ciesząc się niezależnością lokalową i rzetelnie pracując na miano artystycznej szkoły zawodowej.

Pomimo nadal istniejącej przewagi uczniów klas śpiewu solowego i fortepianu, stopniowo poszerzał się wachlarz instrumentów. Szkolna orkiestra symfoniczna nabierała barwnego i pełniejszego brzmienia wraz z wprowadzeniem kolejnych instrumentów – fletów, obojów, klarnetów, trąbek i rogów. Nieco później zagrały w niej fagot i puzon. Orkiestrę tworzył jeszcze Roman Kuklewicz, ale od 1952 roku nieprzerwanie przez blisko 40 lat, prowadziła ją z wielką pasją i talentem Wanda Dubanowicz (na zdjęciu).

    Szczęście sprzyjało również chórowi szkolnemu, którym kierował chórmistrz wielkiego formatu - Tadeusz Tylewski. Klasy fortepianu miały doskonałą obsadę w osobach  Stanisława Bielickiego, Stanisława Lewińskiego, Krystyny Jastrzębskiej, Janiny Mieleszyńskiej i Marii Winter. Nadal zwracały na siebie uwagę nie tylko liczebnością, ale i jakością wokalnych talentów klasy śpiewu, które prowadzili Wanda Hendrich, Franciszek Bedlewicz, Barbara Iglikowska, Anna Borey. Skrzypkowie w latach pięćdziesiątych kształcili się u Anity Romanowskiej, Stefana Hermana i Oskara Ruppla. Niezależnie od kształcenia instrumentalnego i wokalnego funkcjonował w strukturze organizacyjnej szkoły wydział instruktorski (który w latach późniejszych zmienił nazwę na pedagogiczny i wychowania muzycznego), gdzie wiodącym przedmiotem było dyrygowanie. Wydział ten ukończyło wielu znanych dyrygentów: Mieczysław Nowakowski, Bolesław Szulia, Jerzy Michalak, Piotr Wujtewicz; kompozytorów: Eugeniusz Głowski, Renata Kunkel, Jerzy Sapiejewski, Jerzy Stachurski; teoretyków muzyki: Maria Wacholc; redaktorów muzycznych: Stanisława Grażyńska, Elżbieta Wiesztordt oraz wielu cenionych pedagogów muzycznych. Za osiągnięciami tymi kryje się wieloletnia praca i powołanie najdłużej pracującego w szkole pedagoga – Wandy Dubanowicz.

    W 1957 roku opuścił Wybrzeże Oskar Ruppel, przenosząc się do Lublina. Stanowisko dyrektora szkoły objął na 15 lat Zygmunt Jackiewicz (na zdjęciu), cieszący się autorytetem wśród pedagogów i uczniów. Jego zdolności organizatorskie zaowocowały powołaniem sekcji instrumentalnych: fortepianu (kierownik Maria Winter), smyczkowej (kierownik Mieczysław Śmilgin), dętej (kierownik Kazimierz Filipowicz) oraz teorii (kierownik Antoni Poszowski).   W latach sześćdziesią­tych otwarto szereg nowych klas instrumentalnych – tuby, perkusji, gitary i akordeonu. Rok 1966 zaznaczył się w historii szkoły zmianą jej nazwy. Od tego momentu przyjęła nazwę Państwowej Szkoły Muzycznej II stopnia.

Oddane grono profesorskie, mobilizująca i przyjazna atmosfera miały ogromny wpływ na sukcesy artystyczne wychowanków, na kreowanie muzycznych indywidualności. Związki ze szkołą okazały się tak silne, iż wielu absolwentów tego okresu stanowi do dziś kadrę pedagogiczną szkoły. Inni rozjechali się po kraju i świecie z bagażem umiejętności muzycznych zdobytych „na Partyzantów”. Wiele nazwisk spotykamy dziś na afiszach i w programach koncertowych, w radio i telewizji. Zofia Janukowicz, Longina Kozikowska, Halina Mickiewiczówna, Wanda Bargiełowska, Bożena Porzyńska – to sukcesy wokalne, Józefa Siudaczyńska, Ireneusz i Jan Łukaszewscy – to znani chórmistrze, Marek Tomaszewski – połowa niepowtarzalnego duetu fortepianowego, Waldemar Wojtal – koncertujący pianista, późniejszy rektor Akademii Muzycznej w Gdańsku, Ireneusz Stromski – utalentowany, wieloletni kapelmistrz Reprezentacyjnej Orkiestry Marynarki Wojennej, Krystyna Jurecka – koncertmistrz Filharmonii Bałtyckiej i profesor Akademii Muzycznej w Gdańsku, Zbigniew Okoński - polityk z muzyczną duszą. To tylko niektóre sukcesy lat sześćdziesiątych. Wszystkie te sławne i mniej znane postaci dojrzewały pod matczyną niemal, czułą i serdeczną opieką pani Franciszki Sieg. Każdy, oprócz herbaty czy oranżady, dostał od niej dobre, życzliwe słowo pokrzepienia. Przeżywała wraz z uczniami ich sukcesy i porażki. Zawsze pogodna, wyrozumiała, służąca pomocą, po prostu dobra wróżka.

    Młodzież żyła muzyką i nie rozstawała się z nią nawet podczas wakacji. W latach 1962 – 1969 uczniowie brali udział w letnich obozach szkół artystycznych Wybrzeża. Wyjazdy te z wielką pasją i wprawą – organizował dyrektor Zygmunt Jackiewicz, przy współpracy jednego z pierwszych absolwentów klasy klarnetu – Stefana Zapalskiego. Młodzież szkół muzycznych, plastycznej i baletowej uczestniczyła w twórczych warsztatach, organizowanych w najbardziej urokliwych zakątkach naszego kraju. Poronin, Lubiechowo, Zagórze, Drezdenko, Złoty Stok - to tylko niektóre miejscowości, gdzie wakacyjny wypoczynek łączono z radosną  (bo pozbawioną stresu i ocen) pracą artystyczną. Muzycy, wespół z „baletówką”, przygotowali widowiska muzyczno-taneczne oraz koncerty, zaś  przyszli plastycy – podczas zajęć plenerowych – uwieczniali pejzaże gór, jezior i lasów. W takiej scenerii zawiązywały się wspaniałe kontakty koleżeńskie i przyjaźnie, rodziły się uczucia – nie tylko do muzyki.

W 1972 roku na dyrektora Państwowej Średniej Szkoły Muzycznej powołany został Józef Madanowski (na zdjęciu) – absolwent warszawskiej Akademii Muzycznej, prowadzący od 1968 roku klasę akordeonu. Szkoła rosła: otwarto kolejną specjalność instrumentalną – saksofon. Nowy dyrektor, borykając się z ciasnotą, doprowadził do przeniesienia części zajęć dydaktycznych w gościnne progi Szkoły Specjalnej w Gdańsku-Wrzeszczu przy ulicy Batorego. W pierwszych latach jego kadencji, przy wsparciu zakładu opiekuńczego szkoły (WZSR - "Samopomoc Chłopska"), uczniowie na początku każdego roku szkolnego wyjeżdżali na kilkudniowe obozy koncertowo-rekreacyjne do miejscowości kaszubskich. Organizacja tych udanych warsztatów muzycznych spoczywała w ręku Józefy Siudaczyńskiej-Babicz, wieloletniej cenionej nauczycielki teorii. Działalność koncertowa była jednym z ważnych nurtów pracy szkoły od początku jej istnienia. Jednak począwszy od lat siedemdziesiątych ilość koncertów wzrastała w imponującym tempie, wahając się od 30 do 50 w każdym roku szkolnym. Sprawami artystycznymi kierował wówczas zastępca dyrektora, pianista Aureliusz Kędziorski.

    Niepowtarzalny koncert miał miejsce w dniu nadania szkole imienia Fryderyka Chopina. Uroczystość odbyła się 9 grudnia 1978 roku i zgromadziła rzesze gości, wśród nich delegację szkoły muzycznej z Baku (na zdjęciu). Pierwszą część koncertu wypełniły występy chóru i orkiestry – złożonych z uczniów i absolwentów - pod batutą Wandy Dubanowicz. W drugiej części wystąpiły solistki : Ewa Pobłocka – fortepian (z akompaniamentem orkiestry), Zofia Janukowicz-Pobłocka – sopran oraz Krystyna Jastrzębska – fortepian.

    Co roku przynajmniej w dwóch koncertach występowała orkiestra szkolna, przy czym jeden miał często miejsce w gmachu Opery i Filharmonii Bałtyckiej w Gdańsku. Solistami byli najbardziej utalentowani i wybijający się uczniowie. Programy ukazują nazwiska Jana Jędraka i Janusza Hollera (klarneciści z klasy Jana Zaręby); Pawła Baryły (fortepian – klasa Jerzego Partyki), Konrada Mielnika (fortepian – klasa Jadwigi Szpakowskiej-Turzańskiej), Emila Kowalskiego (klarnet – klasa Tadeusza Kamieńskiego), Ewy Pobłockiej (fortepian – klasa Jerzego Sulikowskiego), Jolanty Mierzickiej (fortepian – klasa Zofii Jasyk-Kural), Magdaleny Sucheckiej (skrzypce – klasa Stefana Hermana), Grzegorza  Frąckowiaka (klarnet – klasa Andrzeja Pietrasa) oraz Romana Peruckiego (organy – klasa Anny Grzywacz). Wymienienie wszystkich nazwisk byłoby wielką przyjemnością, ale w ramach tej skromnej publikacji jest to po prostu niemożliwe. Wiosną, w kwietniu lub maju, jako soliści bądź dyrygenci prezentowali się uczniowie klas dyplomowych.

    Na początku lat 70-tych odgórnym zarządzeniem dokonano reorganizacji cyklu nauczania w szkołach muzycznych II stopnia, przedłużając w nich okres nauki do sześciu lat. Jednocześnie w szkołach muzycznych I stopnia skrócono edukację w dziale dziecięcym do 6 lat, a w młodzieżowym do lat 4.

I znowu  razem...

W rok szkolny 1986/87 szkoły muzyczne I i II stopnia wkroczyły w zmienionej strukturze organizacyjnej, stanowiąc wspólnie Zespół Szkół Muzycznych. Ożeniono Chopina z Bace­wiczówną, ale państwo młodzi nie mogli niestety zamieszkać razem. Wiadomo, kłopoty mieszkaniowe...

    Dyrektorem Zespołu Szkół Muzycznych został Józef Madanowski, a jego zastępcami: w szkole I stopnia - Barbara Podciborska; w szkole II stopnia - Jadwiga Szpakowska-Turzańska. O niewielkiej początkowo spójności zespołu przesądzała dość odległa lokalizacja szkół wchodzących w jego skład. Pomimo, iż szkoły stanowiły już zespół, obchody 40-lecia ich działalności zorganizowano oddzielnie. W dniach 18-20 listopada 1986 roku odbył się cykl koncertów w ramach obchodów jubileuszu szkoły muzycznej II stopnia. W recitalach na scenie swojej macierzystej szkoły wystąpili jej absolwenci: Krystyna Jurecka - skrzypce, Wanda Bargiełowska i Kazimierz Sergiel – śpiew, Bogdan Czapiewski – fortepian oraz Krystyna Wawryków i Paweł Baryła - akompaniament. Koncert galowy odbył się w Sali Państwowej Opery i Filharmonii Bałtyckiej w Gdańsku. W orkiestrze obok uczniów zasiedli również absolwenci. Wystąpiło troje wybitnych solistów: Maria Langowska – skrzypce, Bożena Porzyńska - śpiew i Waldemar Wojtal - fortepian. Za pulpitem dyrygenckim stanęli: Wanda Dubanowicz, Augustyn Bloch (na zdjęciu) i Bolesław Szulia. Widownia opery, wypełniona po brzegi absolwentami i sympatykami szkoły, z wielkim wzruszeniem przeżyła te czterdzieste urodziny. Zakończeniem jubileuszu był wspaniały bal zorganizowany w Garnizonowym Klubie Oficerskim Marynarki Wojennej w Gdyni-Oksywiu, na którym bawili się dawni i aktualni pedagodzy wraz z rzeszą absolwentów. Udana zabawa i wspomnienia trwały do białego rana.

    W nieco skromniejszej scenerii, bo przy Alei Zwycięstwa 48, świętowała 40-lecie szkoła muzyczna I stopnia. Mocno wysłużony pruski mur z trudem przetrzymał napór zaproszonych gości. W dniu 30 grudnia 1986 odbył się uroczysty koncert jubileuszowy, którego pierwszą część wypełnili uczniowie, a część drugą – absolwenci: Renata Putynkowska – skrzypce, Małgorzata Lewińska - fortepian, Krzysztof Cisowski – kontrabas i Elżbieta Rosińska - akordeon. Atmosfera okolicz­nościowego spotkania, zorganizowanego z wielkim sercem przez nauczycieli o najdłuższym stażu, pozostanie w pamięci absolwentów na zawsze. Była to zresztą ostatnia „gala” w starych murach.

    W następnym roku szkolnym sanepid, w oparciu o ekspertyzy techniczne, wyłączył z użytkowania budynek przy Alei Zwycięstwa 48. W tej sytuacji zespolenie szkół okazało się „małżeństwem z rozsądku”. Chopin przytulił bezdomną Bacewiczównę, gdyż nieruchomość przy Marchlewskiego 16b, którą wniosła w posagu, nie była jeszcze gotowa do zasiedlenia. Nie ma jednak rzeczy niemożliwych i obie szkoły musiały się pomieścić przy ulicy Partyzantów 7, gdzie szkoła muzyczna I stopnia przez półtora miesiąca prowadziła zajęcia dydaktyczne w nieco zmniejszonym wymiarze.

    W ten sposób rozpoczął się rok szkolny 1987/88 , który w sposób szczególny zapisał się w historii szkół. Nieustające zabiegi dyrektora Józefa Madanowskiego doprowadziły do ukończenia prac adaptacyjnych w budynku przy ulicy Marchlewskiego 16B, który z dniem 15 października 1987 roku stał się główną siedzibą Zespołu Szkół Muzycznych w Gdańsku-Wrzeszczu. Nowy budynek zajęła szkoła muzycz­na I stopnia oraz przeniesiono doń zajęcia teorii muzyki szkoły II stopnia. Oprócz odpowiednich sal lekcyjnych, sali koncertowej i przestronnych holi, w nowym budynku znalazła właściwe warunki pracy administracja szkolna. Na najniższej kondygnacji zlokalizowano szatnię, świetlicę, magazyn instrumentów i pomocy szkolnych oraz bibliotekę z niewielką czytelnią.

    W budynku przy ulicy Partyzantów 7 nadal prowadzone były zajęcia indywidualne oraz zespołowe szkoły muzycznej II stopnia. Niewielka odległość, dzieląca oba obiekty, sprzyjała sukcesywnemu powrotowi szkół do wspólnego pnia...

    Rok 1988 przyniósł zmiany. Funkcję wicedyrektora ZSM do spraw szkoły I st. objęła Barbarze Kuc – wieloletni, wybitny pedagog klasy fortepianu, natomiast wicedyrektorem ZSM do spraw szkoły muzycznej II st. został Władysław Chwin – klarnecista, absolwent obu szkół Zespołu, pełniąc tę funkcję przez 18 lat.

   Dzięki nowemu budynkowi w dobrej kondycji lokalowej zastał obie szkoły rok 1989. Gwoli ścisłości odnotować należy zmianę adresu Zespołu Szkół Muzycznych, tym razem jednak bez trudów przeprowadzki. Dotychczasowa ulica Juliana Marchlewskiego została przemianowana na ulicę Romana Dmowskiego. Znacząca poprawa warunków lokalowych nie pozostała bez wpływu na poziom kształcenia artystycznego oraz na aktywność koncertową uczniów. W sukurs przyszły również zmiany ustrojowe w naszym kraju, umożliwiające swobodną wymianę międzynarodową młodzieży oraz organizację koncertów zagranicznych.

    Korzystając z tych możliwości w maju 1990 roku duża grupa uczniów i nauczycieli ZSM odbyła podróż do Holandii na zaproszenie Szkoły Muzyki i Tańca z Tilburga. Wizyta obfitowała w liczne koncerty (między innymi w Teatrze Miejskim i Ratuszu w Tilburgu oraz w szkole muzycznej w Bredzie); dała uczniom i nauczycielom okazję zwiedzenia Tilburga i Amsterdamu. Szczególną atrakcją dla naszych uczniów był całodzienny pobyt w plenerowym parku rozrywki Efteling. A był to dopiero początek, ożywionej w późniejszych latach, szkolnej współpracy międzynarodowej. Zaowocowała ona w roku 1994 kolejną wizytą w Holandii (na zdjęciu). Tym razem „kraj tulipanów” odwiedziła orkiestra symfoniczna szkoły muzycznej II st., która pod dyrekcją Grzegorza Sutta. Dała koncerty w holenderskim parlamencie w Hadze (solistą był Grzegorz Wieczorek – klarnet) oraz w Konserwatorium Brabanckim w Tilburgu (solistami byli Grzegorz Wieczorek – klarnet oraz Enno Voorchorst – znakomity gitarzysta holenderski). Nasze występy przyczyniły się do uświetnienia obchodów 125-lecia tilburskiej Szkoły Muzyki i Tańca.

    Również z tego okresu miło wspominana jest wizyta uczniów naszej szkoły w Bergheim (Niemcy) na zaproszenie orkiestry młodzieżowej z tamtejszego Erftgymnasium, goszczonej przez nas rok wcześniej. Rok 1995 - to  koncerty w Witten i Dortmundzie, podczas których wymagającej publiczności niemieckiej orkiestra symfoniczna szkoły muzycznej II st. wraz z niemieckim chórem, solistami Susann Andersson-Dornwald i Wernerem Maximem, pod batutą niemieckiego dyrygenta H.Karla Kleina przedstawiła wielkie dzieło J.Brahmsa „Requiem Niemieckie” op.45. Następnego roku ci sami wykonawcy, ale tym razem pod dyrekcją Grzegorza Sutta, wykonali tę oryginalną żałobną kantatę w Tczewie oraz w kościele Św. Brygidy w Gdańsku.

    Wiosną 1996 roku grupa uczniów i nauczycieli naszej szkoły wyjechała do Szwecji na zaproszenie Kristianstads Kommun Musikskolan. W programie pobytu w Kristianstad znalazły się koncerty w wykonaniu uczniów oraz ciekawy program turystyczny. Ciepłe przyjęcie oraz nieza­pomniane wrażenia z podróży morskiej głęboko zapadły w pamięci.

     W 1996 roku przypadły obchody jubileuszowe 50-lecia Zespołu Szkół Muzycznych, których głównym punktem był galowy koncert w sali Państwowej Opery Bałtyckiej w Gdańsku. Na jego program złożyły się dwa wielkie dzieła: Msza C-dur KV 317 „Koronacyjna” W.A. Mozarta oraz Koncert fortepianowy e-moll op.11 F.Chopina. Solistami byli absolwenci szkoły II st.: Ewa Pobłocka – fortepian oraz Anna Śmiech, Agata Bieńkowska, Ryszard Minkiewicz i Marek Dąbrowski – śpiew. Za pulpitem dyrygenckim stanęli Maciej Figas i Jan Łukaszewski – również nasi absolwenci. Partię orkiestrową wykonała „Orkiestra Jubileuszowa” powołana specjalnie na tę okoliczność, a złożona z absolwentów i sympatyków szkoły. Partię chóralną wykonał znakomity gdański zespół Schola Cantorum Gedanensis, w którego składzie znaleźli się również absolwenci obu szkół Zespołu. W uroczystościach jubileuszowych, obok przedstawicieli władz, uczestniczyła delegacja z zaprzyjaźnionej Szkoły Muzyki i Tańca z Tilburga w Holandii na czele z jej dyrektorem B.van Hereveldem.

    W atrakcyjny sposób do obchodów jubileuszowych włączyli się absolwenci naszej szkoły, którzy swoje kariery muzyczne związali z jazzem. Z ich inicjatywy odbył się 16 października 1996r.  na scenie Państwowej Opery Bałtyckiej w Gdańsku koncert o nazwie „Jubileusz na jazzowo”. Licznie zgromadzona publiczność miała okazję podziwiać Jerzego Główczewskiego - saksofon, Emila Kowalskiego - klarnet, Adama Wendta - saksofon, Mariusza Bogdanowicza - kontrabas, Adama Czerwińskiego – perkusja, Janusza „Macka” Mackiewicza - kontrabas, Wojciecha Staroniewicza – saksofon, Cezarego Paciorka – fortepian (akordeon) oraz Macieja Sikałę – saksofon, muzyków zaliczanych do czołówki polskiej sceny jazzowej. Za pulpitem dyrygenckim stanął Jan Konop, a całość poprowadził Jerzy Partyka.

    Dzięki wielkim zdolnościom organizacyjnym oraz zaangażowaniu Józefy Siudaczyńskiej-Babicz, obchody jubileuszowe zakończył uroczysty zjazd absolwentów.

Prawdę zawartą w starej maksymie, że „życie zaczyna się dopiero po pięćdziesiątce” potwierdziły kolejne lata działalności szkoły. To okres wytężonej pracy dydaktycznej dającej efekty w postaci licznych nagród na konkursach muzycznych. Do niewątpliwych, aczkolwiek pozamuzycznych, osiągnięć uczniów szkoły muzycznej II st. należy I miejsce w XII Ogólnopolskim Konkursie Odysei Umysłu. Wielu naszych uczniów uzyskało stypendia Ministra Kultury, Krajowego Funduszu na Rzecz Dzieci, programu stypendialnego „Agrafka Muzyczna”, stypendia chopinowskie, stypendium Marszałka Województwa Pomorskiego oraz Prezydenta Miasta Gdańska (m.in. stypendium naukowe im.Gabriela Daniela Fahrenheita). Szkolna gablota co roku pęka w szwach, chcąc pomieścić wszystkie dyplomy konkursowe.

    W ostatnim dziesięcioleciu Zespół Szkół Muzycznych podjął się organizowania na swoim terenie imprez o szerszym zasięgu. Są to między innymi: ogólnopolski konkurs pianistyczny pod nazwą „Muzyka w wykonaniu najmłodszych”, którego każda z kolejnych edycji poświęcona jest innej tematyce. Pomysłodawczynią i głównym organizatorem konkursu jest Gabriela Rajchert - kierownik sekcji fortepianu w szkole muzycznej I st.; „Mały Konkurs Solfeżowy” dla uczniów szkół muzycznych I st., organizowany corocznie przez sekcję teorii; ogólnopolskie przesłuchania uczniów klas fortepianu szkół muzycznych I st. oraz makroregionalne przesłuchania uczniów klas instrumentów dętych drewnianych szkół II st., organizowane z inicjatywy Centrum Edukacji Artystycznej; nie brak również seminariów i warsztatów muzycznych dla uczniów oraz nauczycieli.

   O poziomie kształcenia świadczą nie tylko rozliczne nagrody zdobywane przez uczniów, ale także koncerty w ich wykonaniu. A okazji do publicznych prezentacji nie brakuje. Z inicjatywy Mirosławy Zapalskiej - kierownika sekcji instrumentów dętych szkoły I st. organizowane są corocznie międzyszkolne koncerty fletowe, natomiast Ewa Naczk-Jankowska przygotowuje i prowadzi międzyszkolne koncerty fagocistów. Z wielką starannością swoje cykliczne „Koncerty Muzyki Dawnej” organizuje Małgorzata Skotnicka - prowadząca od roku 1994 klasę klawesynu w szkole muzycznej II st. Do udziału w tych koncertach zapraszani są również studenci gdańskiej i bydgoskiej Akademii Muzycznej. Warto tu również wymienić koncerty rocznicowe i monograficzne organizowane przez sekcję fortepianu w szkole muzycznej II st. przy wielkim zaangażowaniu Małgorzaty Stożyńskiej – wieloletniego kierownika tej sekcji przedmiotowej oraz cykliczne koncerty „Na dwa smyczki”, pielęgnujące tradycję muzykowania zespołowego, których inicjatorką i głównym organizatorem jest Anna Wolińska – od wielu lat kierująca sekcją instrumentów smyczkowych.

    W środowisku muzycznym wysoką rangą artystyczną cieszą koncerty pod nazwą „Młode Talenty Trójmiejskich Szkół Muzycznych” organizowane corocznie przez Polską Filharmonię Bałtycką w Gdańsku. Pomysłodawcą i inicjatorem tych koncertów jest Roman Perucki – nasz absolwent (organy w klasie Anny Grzywacz), wieloletni dyrektor PFB i profesor Akademii Muzycznej w Gdańsku. Koncerty, odbywające się początkowo w sali „Auditorium Novum” Politechniki Gdańskiej, znalazły stałe miejsce w sali kameralnej PFB na wyspie Ołowianka.

    Godnymi odnotowania są również występy uczniów w koncertach z cyklu „Oliwskie Koncerty Kameralne” w sali muzycznej Pałacu Opatów w Gdańsku-Oliwie oraz w „Czwartkowych Wieczorach Muzycznych” w Dworku Sierakowskich w Sopocie. Szczególnym wyróżnieniem było zaproszenie orkiestry symfonicznej szkoły muzycznej II st. do występu podczas uroczystości finałowej Ogólnopolskiego Konkursu „Odysei Umysłu” w Teatrze Muzycznym w Gdyni, gdzie zespół pod dyrekcją Grzegorza Sutta przedstawił efektowną wiązankę tematów z opery George`a Gershwina „Porgy and Bess”.

    Inną grupę odpowiedzialnych koncertów stanowią występy „na żywo” w cyklicznej audycji „Salon Artystyczny” emitowanej na antenie Radia Gdańsk S.A. Jednym z redaktorów tej audycji jest nasza absolwentka Stanisława Grażyńska – wieloletnia dziennikarka działu muzycznego tej rozgłośni, również dziennikarka prasowa. Problematykę muzyczną w radiu podejmuje również inny absolwent naszej szkoły, Konrad Mielnik - ceniony dziennikarz i konferansjer, laureat międzynarodowych konkursów radiowych. Z jego inicjatywy nasi uczniowie oraz ich koledzy z trójmiejskich szkół muzycznych mają okazję występu w cyklicznych koncertach „Młodzi w Radiu Gdańsk” organizowanych w studio koncertowym gdańskiej rozgłośni.

    Rok 1999 w Zespole Szkół Muzycznych zdominowały obchody rocznicowe patronów obu jego szkół. Świat muzyczny obchodził bowiem 150 rocznicę śmierci Fryderyka Chopina. Zatem w murach szkoły muzyka najznakomitszego polskiego kompozytora rozbrzmiewała nader często, a uroczysty koncert rocznicowy w wykonaniu uczniów obu szkół odbył się 5 marca tego roku.

    Również 90 rocznicę urodzin i 30 rocznicę śmierci Grażyny Bacewicz uczczono galowym koncertem. Muzyka tej kompozytorki, powszechnie uznana za wykonawczo trudną, nie często gości w programach szkolnych. Jednakże w roku jubileuszowym program koncertu galowego w całości wypełniły utwory Bacewiczówny, których wykonawcami byli uczniowie obu szkół, pedagodzy i rodzice. Koncert swoją obecnością zaszczycili Senator RP Edmund Wittbrodt oraz Prezydent miasta Gdańska Paweł Adamowicz.

    W ramach obchodów rocznicowych, przy dużym wkładzie pracy Lidii Turskiej – kierownika sekcji teorii w szkole I st., zorganizowano konkurs wiedzy o życiu i twórczości Grażyny Bacewicz oraz wystawę prac plastycznych o tematyce muzycznej. Nad całością obchodów z właściwą sobie starannością czuwała wicedyrektor szkoły muzycznej I st. Barbara Kuc.

    Z dniem 1 września 2001r. stanowisko wicedyrektora ZSM do spraw szkoły muzycznej I st. objął Leszek Kaufman – kontrabasista, absolwent obu szkół Zespołu i wieloletni kierownik sekcji instru­mentów smyczkowych w szkole I st., zastępując Barbarę Kuc, pełniącą tę funkcję przez 13 lat.

    Z nieskrywaną dumą szkoła II st. w kwietniu 2002r. gościła w swoich murach wybitnego pianistę Stanisława Deję – absolwenta szkoły (na zdjęciu po lewej), znakomitego interpretatora muzyki Mozarta i Chopina, na stałe mieszkającego i koncertującego w Niemczech. Artysta dla licznie zgromadzonej publiczności dał wspaniały recital. Godnym odnotowania jest również występ prof. Waldemara Wojtala – pianisty, absolwenta naszej szkoły, wieloletniego rektora Akademii Muzycznej w Gdańsku (na zdjęciu po prawej), w koncercie charytatywnym zorganizowanym dla jednej z uczennic szkoły I stopnia, która uległa niesz­częśliwemu wypadkowi, a zgromadzone fundusze pomogły jej w niezbędnej rehabilitacji. Imprezie towarzyszyła wystawa prac plastycznych oraz ich aukcja, prowadzona ze znawstwem przez Ryszarda Popowskiego. Inicjatorką całości była Marzena Łubkowska-Jocz.

    Okazuje się, że muzyka płynąca ze szkolnej estrady nie zawsze musi być tak do końca poważna. Dali temu wyraz uczniowie szkoły muzycznej II st., którzy z wielkim zapałem i talentem wykonali w maju 2003r. „koncert jazzowy”. Ten nowy rodzaj koncertu został przyjęty z aplauzem. Przygotowaniem muzycznym programu, w tym aranżacją utworów, zajął się wicedyrektor szkoły II st. Władysław Chwin, przy współpracy akompaniatorów Katarzyny Szwedy i Mariana Benedyki. Niejako kontynuacją „nurtu jazzowego” było powołanie do życia w roku 2005 big-bandu szkolnego pod dyrekcją Grzegorza Karłowicza.

    Do wyjątkowych wydarzeń muzycznych należy zaliczyć koncert pod nazwą „Zespół Szkół Mu­zycznych w Gdańsku-Wrzeszczu wita Unię Europejską”, który odbył się 30 kwietnia 2004r., w przeddzień przystąpienia Polski do tej wspólnoty. Honorowymi gośćmi koncertu byli: Ryszard Mikliński - podsekretarz stanu w Ministerstwie Kultury, Franciszek Potulski – sekretarz stanu w Ministerstwie Edukacji Narodowej i Sportu, przedstawiciele władz lokalnych, wizytator Centrum Edukacji Artystycznej oraz grupa nauczycieli i uczniów z zaprzyjaźnionego Kippenberg Gymnasium z Bremy.

    Cenną tradycją stały się uroczyste obchody kolejnych rocznic upamiętniających dzień odzyskania przez Polskę niepodległości. Patriotyczny wydźwięk tego wydarzenia ma wielkie znaczenie wychowawcze, toteż szkoła nadaje mu szczególną oprawę w postaci uroczystych koncertów. Gośćmi honorowymi są kombatanci ze Światowego Związku Żołnierzy Armii Krajowej Oddział w Gdańsku-Wrzeszczu. Spotkanie z dawnymi żołnierzami to żywa lekcja historii. Z wielkim sercem i zaangażowaniem organizacji tych koncertów poświęcają się Gabriela Rajchert i Lidia Turska oraz Danuta Wachowiak – przygotowująca piękne okolicznościowe dekoracje sceny. Nie mniejszym zainteresowaniem cieszą się organizowane od kilku lat „Wiosenne koncerty pedagogów”, w których szeroki przekrój repertuarowy – od klasyki do jazzu – prezentują nauczyciele obu szkół zespołu. Koncerty te wykreował Marian Benedyka, będąc jednocześnie ich stałym wykonawcą.

    Wraz w wejściem w XXI wiek kontakty międzynarodowe szkoły przybrały na intensywności. W październiku 2002r. do Gdańska przybyła Wachtberger Jugend­orchester z Niemiec, dając duży koncert w sali naszej szkoły (na zdjęciu po lewej). Wiosną następnego roku, na zaproszenie nie­mieckiej orkiestry, nasi uczniowie i nauczyciele złożyli wizytę w Wachtberg w gościnnej Nadrenii Północnej-Westfalii (na zdjęciu). Kolejna wizyta tej niemieckiej orkiestry miała miejsce jesienią 2004r. i dała muzyczny plon w postaci wspólnych koncertów w wykonaniu zespołu złożo­nego z młodych muzyków polskich i niemieckich. Orkiestrę poprowadzili H.Werner-Meurer i Grzegorz Sutt. W kwietniu następnego roku nasi uczniowie odwiedzili Bremę, gdzie dali kilka koncertów poświęconych pamięci papieża Jana Pawła II. W sferze kontaktów międzynarodowych zawsze wielką aktywność wykazywała Barbara Podciborska.

    Aby w zjednoczonej Europie polska młodzież muzyczna mogła nadal błyszczeć artystycznym  kunsztem, konieczne jest stałe podnoszenie jej poziomu kształcenia. Warunkuje to talent oraz codzienna wytężona praca uczniów i nauczycieli. Doskonaleniu kwalifikacji zawodowych kadry pedagogicznej sprzyja stworzona w roku 2000 ścieżka awansu zawodowego nauczycieli, w wyniku której duża liczba naszych pedagogów uzyskała tytuły „nauczycieli dyplomowanych” i liczba ta zwiększa się sukcesywnie każdego roku. Sporą grupę kadry pedagogicznej stanowią profesorowie i wykładowcy Akademii Muzycznej w Gdańsku. Sprawności kształcenia służy również biblioteka szkolna prowadzona od 1990 roku fachowo i z wielkim zaangażowaniem przez Irenę Rompę.

    Ostatnie dziesięciolecie to również czas żmudnych zabiegów o pozyskanie budynku na nową siedzibę szkoły muzycznej II stopnia. Ciągle rozwijająca się placówka wymagała coraz lepszych warunków lokalowych, a użytkowany przez nią budynek przy ul. Partyzantów 7, przydzielony jeszcze w latach 50-tych, z trudem spełniał to zadanie. Na dodatek w roku 1998 Komisja Regulacyjna do Spraw Gmin Wyznaniowych Żydowskich podjęła decyzję o przekazaniu tego budynku szkolnego, stanowiącego własność Skarbu Państwa, Gminie Wyznaniowej Żydowskiej w Gdańsku. Spowodowało to utratę przez szkołę prawa do swobodnego dysponowania obiektem. Nowy właściciel, wykazując zrozumienie dla trudnej sytuacji, odpłatnie umożliwił szkole korzystanie z bu­dynku do czasu pozyskania nowej siedziby.

    Dlatego w tym okresie sprawa pozyskania nowego lokum stała się najważniejsza. Dyrektor Józef Madanowski z wielkim zapałem i talentem podjął się tego trudnego zadania. Dzięki własnemu uporowi oraz wsparciu ze strony Ministerstwa Kultury, Centrum Edukacji Artystycznej, władz wojewódzkich i samorządowych w osobie  Jana Kozłowskiego - Marszałka Województwa Po­morskiego oraz polityków tej miary, co senatorowie RP Edmund Wittbrodt i Longin Pastusiak oraz ówczesny wiceminister oświaty Franciszek Potulski, jego starania zostały uwieńczone pełnym sukcesem. W dniu 18 maja 2006r. na mocy decyzji Prezydenta Miasta Gdańska została przekazana w trwały zarząd Zespołowi Szkół Muzycznych w Gdańsku-Wrzeszczu nieruchomość w Gdańsku-Wrzeszczu przy ul. Partyzantów 21A „o powierzchni 2.231 m²,  zabudowana wolnostojącym, w części frontowej dwukon­dygnacyjnym, a w pozostałej części trzykondygnacyjnym, częściowo podpiwniczonym, murowanym budynkiem o po­wierzchni użytkowej 744 m² i kubaturze 4.578 m³, wybu­dowanym ok. roku 1908, z dobudówką z roku 1963, z prze­znaczeniem na działalność oświatową prowadzoną przez Szkołę Muzyczną II st. im. Fryderyka Chopina w Gdańsku-Wrzeszczu w ramach jej statutowej działalności”. Opuszczony wcześniej przez przychodnię lekarską budynek wymagał gruntownego remontu adaptacyjnego, co zajęło blisko półtora roku, jednak już sam fakt jego pozyskania stał się ogromnym sukcesem dyrektora Józefa Madanowskiego oraz ważnym wydarzeniem otwierającym nową, jeszcze nie zapisaną kartę w historii Zespołu Szkół Muzycznych w Gdańsku-Wrzeszczu.

*     *     *

KALENDARIUM

1 września 2006 roku stanowisko wicedyrektora d/s SM II st. objęła mgr Małgorzata Stożyńska.

1 września 2008 roku, po 36 latach z funkcji dyrektora ZSM ustąpił Józef Madanowski, odchodząc na zasłużoną emeryturę. Jego miejsce zajął dotychczasowy wicedyrektor ZSM Leszek Kaufman - pedagog-kontrabasista, absolwent obu szkół Zespołu.

1 września 2008 roku stanowisko wicedyrektora d/s SM I st. objęła mgr Alicja Michowska.

14 października 2009 roku, po rocznym remoncie, nastąpiło uroczyste otwarcie nowego budynku Szkoły Muzycznej II st. w Gdańsku-Wrzeszczu przy ul. Partyzantów 21a.

    Honorowymi gośćmi uroczystości byli:
Ekscelencja Ksiądz Arcybiskup Tadeusz Gocłowski,
Paweł Adamowicz - Prezydent Miasta Gdańska,
prof. dr hab. inż. Edmund Wittbrodt - Senator RP,
Franciszek Potulski - były parlamentarzysta,
Bożena Krygier - wizytator Centrum Edukacji Artystycznej,
prof. Roman Perucki - dyrektor Polskiej Filharmonii Bałtyckiej w Gdańsku,
Andrzej Słowiński - dyrektor Departamentu Majątku Województwa Urzędu Marszałkowskiego Województwa Pomorskiego.

26 listopada 2010 roku w sali kameralnej Szkoły Muzycznej II st. im. F.Chopina w Gdańsku-Wrzeszczu przy ul.Partyzantów 21A odbyło się pierwsze spotkanie członków-założycieli Koła Absolwentów Szkoły Muzycznej II st. w Gdańsku-Wrzeszczu. W spotkaniu uczestniczyli: Józefa Siudaczyńska, Magdalena Tomasik (Knoch), Maria Kolman-Szydłowska, Teresa Kolman, Jerzy Partyka, Florian Skulski, Janina Matusewicz, Elżbieta Frołowicz, Barbara Podciborska (Malicka), Olga Walentynowicz, Barbara Gończ, Barbara Marczuk, Ewa Naczk-Jankowska, Karina Śliwa, Kazimierz Koszykowski, Krystyna Szaniawska, Weronika Lewandowska-Iwaniak, Anna Sawicka, Leszek Kaufman - dyrektor ZSM oraz Zofia Szelągiewicz – przedstawicielka administracji szkolnej.

8 października 2011 roku dokonano uroczystego aktu nadania imienia Wandy Dubanowicz sali kameralnej w Szkole Muzycznej II st. w Gdańsku-Wrzeszczu przy ul. Partyzantów 21a. Zbiegło się to z obchodami jubileuszowymi 65-lecia szkoły oraz z 5. rocznicą śmierci ś.p. Wandy Dubanowicz, wieloletniej, zasłużonej nauczycielki. Nadanie imienia nastąpiło na wniosek Koła Absolwentów SM II st. w Gdańsku-Wrzeszczu oraz na mocy specjalnej uchwały Rady Pedagogicznej Zespołu Szkół Muzycznych w Gdańsku-Wrzeszczu. W uroczystości, oprócz władz szkolnych, wzięli udział dawni uczniowie, koledzy i koleżanki-pedagodzy oraz znajomi Pani Dubanowicz. Fundatorką pamiątkowej tablicy oraz okolicznościowej publikacji książkowej o W.Dubanowicz była p.Katarzyna Lipińska.

30 lipca 2013 roku zostało powołane do życia Stowarzyszenie Przyjaciół Zespołu Szkół Muzycznych w Gdańsku-Wrzeszczu. Pierwszym jego prezesem został dr Tomasz Jocz. Sto­warzyszenie postawiło sobie za cel prowadzenie działalności na rzecz rozwoju edukacji muzycznej dzieci i młodzieży, krzewienie wysokiej kultury muzycznej w społeczeństwie, promocję osiągnięć polskiego szkolnictwa artystycznego, podejmowanie działań na rzecz polepszenia bazy materialnej ZSM w Gdańsku-Wrzeszczu, fundowanie stypendiów artystycznych oraz wspieranie akcji chary­tatywnych.

24 maja 2016 roku w sali Polskiej Filharmonii Bałtyckiej w Gdańsku odbyła się uroczystość wieńcząca obchody 70-lecia Zespołu Szkół Muzycznych w Gdańsku-Wrzeszczu. Patronat honorowy Jubileuszu objęli: Ministerstwo Kultury i Dziedzictwa Narodowego, Marszałek Województwa Pomorskiego oraz Prezydent Miasta Gdańsk Paweł Adamowicz. W części oficjalnej osoby szczególnie zasłużone dla szkoły zostały udekorowane odznaczeniami państwowymi, uhonorowane medalami "Zasłużony dla Kultury Polskiej" oraz nagrodami resortowymi i dyrektora szkoły. W galowym koncercie wystąpiły chóry i orkiestry oraz soliści i kameraliści z obu szkół Zespołu. Z tej okazji wydano książkę okolicznościową pt. "Jubileusz 70 lat Zespołu Szkół Muzycznych w Gdańsku-Wrzeszczu Szkoły Muzycznej I stopnia im. Grażyny Bacewicz oraz Szkoły Muzycznej II stopnia im. Fryderyka Chopina".



 


© Copyright by Zespół Szkół Muzycznych w Gdańsku-Wrzeszczu, ul Dmowskiego 16b
tel. (0-48) 58 341 92 13       tel/fax (0-48) 58 346 04 20